T24 Dış Haberler
Elon Musk’ın OpenAI’ye karşı açtığı davada duruşma aşaması tamamlandı. Üç hafta süren yargılama sürecinin ardından karar, dokuz kişilik jüriye bırakıldı.
Dava, OpenAI’nin kuruluş amacı, yönetim yapısı ve kâr amacı güden modele geçiş süreci etrafında şekilleniyor. Musk, OpenAI’nin kâr amacı gütmeyen bir yapı olarak kurulduğunu, ancak zaman içinde bu misyondan uzaklaştığını savunuyor.
Musk’ın iddiasına göre OpenAI, yapay zekânın insanlığın yararına geliştirilmesi amacıyla kuruldu. Musk, bu çerçevede şirkete milyonlarca dolar destek verdiğini, ancak OpenAI’nin daha sonra ticari çıkarlara öncelik veren bir yapıya dönüştüğünü öne sürüyor. OpenAI tarafı ise büyük ölçekli yapay zekâ araştırmalarının sürdürülebilmesi için ticarileşmenin gerekli olduğunu savunuyor. Şirket, Musk’ın da geçmişte bu dönüşüm fikrine karşı çıkmadığını belirtiyor.
Musk’ın dava kapsamında talepleri arasında OpenAI’nin kâr amaçlı yapıya dönüşümünün geri alınması, Sam Altman’ın CEO’luk görevinden uzaklaştırılması ve kâr amaçlı yapıdan kâr amacı gütmeyen ana kuruluşa 180 milyar dolara kadar ödeme yapılması bulunuyor.
Dava, OpenAI’nin olası halka arz süreci açısından da önem taşıyor. Musk’ın taleplerinin kabul edilmesi halinde şirketin yıl içinde planladığı halka arzın zorlaşabileceği belirtiliyor.
Duruşmalarda OpenAI’nin kuruluş süreci de ele alındı. Musk, 2015 yılında Sam Altman, Greg Brockman ve Ilya Sutskever ile birlikte OpenAI’yi, Google’a karşı denge oluşturabilecek kâr amacı gütmeyen bir yapay zekâ laboratuvarı olarak kurduklarını anlattı. Musk, yapay zekânın insanlık için oluşturabileceği risklere dikkat çekerek, OpenAI’nin bu kaygılar üzerine kurulduğunu söyledi. Musk, Google’ın kurucu ortağı Larry Page ile yaptığı bir görüşmenin de bu süreçte etkili olduğunu belirtti.
OpenAI CEO’su Sam Altman ise Musk’ın şirketin ilk dönemindeki katkısının önemli olduğunu kabul etti. Ancak Altman, Musk’ın finansal katkısının kamuoyuna açıklanan 1 milyar dolarlık taahhüdün altında kaldığını, desteğin yaklaşık 40 milyon dolar seviyesinde olduğunu ifade etti.
Duruşmalarda OpenAI’nin 2017’de kâr amacı güden bir yapıya geçme ihtimalini değerlendirdiği süreç de gündeme geldi. Greg Brockman, Musk’ın o dönemde kuruculara Tesla araçları gönderdiğini, bunun destek arayışı olarak değerlendirildiğini söyledi.
Brockman’ın anlatımına göre Musk, kurulacak kâr amaçlı yapıda kontrol hissesi talep etti. Bu talebin kabul görmemesi üzerine Musk’ın toplantıdan ayrıldığı aktarıldı.
Yargılama sürecinde Musk’ın iddiaları da daraltıldı. Başlangıçta 20’den fazla başlıkta dile getirilen iddialar, duruşma öncesinde “hayır kurumuna ihanet” ve “haksız zenginleşme” başlıklarına indirildi.
"Bir hayır kurumunu çalmak kabul edilemez"
Musk, mahkemedeki ifadesinde davanın özünü “Bir hayır kurumunu çalmak kabul edilemez” sözleriyle anlattı.
Duruşmalar boyunca OpenAI’nin iç işleyişi, şirket yöneticilerinin ticari bağlantıları ve yapay zekâ sektöründeki çıkar ilişkileri de tartışıldı. Altman’ın, OpenAI ile ticari ilişki kuran bazı şirketlerde hisseleri bulunduğu gündeme geldi. Bunlar arasında nükleer enerji girişimi Helion da yer aldı. Altman, OpenAI’nin Helion’dan enerji almasına ilişkin yönetim kurulu görüşmelerinden çekildiğini söyledi.
Ancak Musk’ın avukatları, Altman’a OpenAI’nin bilgi işlem kapasitesi ihtiyacına ilişkin toplantılara katılıp katılmadığını sordu. Altman bu toplantılara katıldığını kabul etti. Duruşmalarda Altman’ın 2023’te kısa süreliğine CEO’luk görevinden alınması süreci de yeniden gündeme geldi. Deliller arasında Microsoft yöneticileriyle yapılan yazışmalar da yer aldı.
Dava süreci, teknoloji dünyasının önde gelen isimlerini de mahkeme salonunda bir araya getirdi. Elon Musk, Sam Altman, Greg Brockman ve Microsoft CEO’su Satya Nadella duruşmalarda yer aldı.
Altman ve Brockman’ın duruşmaları yakından takip ettiği, OpenAI savunma masasının arkasında sık sık birlikte oturarak not aldığı belirtildi. Musk’ın ise güvenlik ekibiyle salona geldiği aktarıldı.
Yargıç Rogers’ın, Musk’ı sosyal medya paylaşımları ve davanın sonucuna ilişkin bazı ifadeleri nedeniyle en az iki kez uyardığı bildirildi.
Dava kamuoyunda da yoğun ilgi gördü. San Francisco Körfez Bölgesi’nde duruşmaları izlemek isteyenler sabah erken saatlerde adliye önünde sıraya girdi. Teknoloji muhabirleri, avukatlar, protestocular ve izleyiciler mahkeme salonunu doldurdu.
Davanın sonucu, yapay zekâ sektörünün geleceği açısından kritik görülüyor. Kararın, OpenAI’nin yönetim yapısı ve finansal modeli kadar, yapay zekâ alanında kâr amacı, etik sorumluluk ve kamusal fayda tartışmalarını da etkileyebileceği değerlendiriliyor.
